Liczy się ping, nie megabity. Jaki internet naprawdę przyda się graczowi

Operatorzy prześcigają się w gigabitach, a w grach online i tak przegrywamy przez coś, czego w reklamie nie widać: opóźnienie, jego skoki i zgubione pakiety. Sprawdziliśmy, jakie parametry łącza mają znaczenie w grach sieciowych, w chmurze i przy streamowaniu — i gdzie w Polsce można dziś liczyć na światłowód.

Co tak naprawdę mierzy gra

Sama gra sieciowa zużywa zaskakująco mało transferu — zwykle są to pojedyncze megabity na sekundę, a często mniej. Dużo ważniejsze są trzy inne liczby:

• ping (opóźnienie) — czas, w jakim pakiet dociera do serwera gry i wraca. To on decyduje, czy trafienie „wejdzie”, zanim przeciwnik schowa się za ścianą;
• jitter — zmienność pingu. Stałe 25 ms gra się lepiej niż ping skaczący między 10 a 80 ms, bo gra nie nadąża z wygładzaniem ruchu;
• utrata pakietów — nawet pojedyncze procenty dają „teleportujące się” postacie i rozjechane strzały.

Osobny problem to tzw. bufferbloat. Gdy ktoś w domu ściąga duży plik albo ogląda film w 4K, router potrafi ustawić pakiety z gry w długiej kolejce i ping nagle rośnie kilkukrotnie. To dlatego „szybki internet” bywa przy graniu zaskakująco słaby wieczorem.

Światłowód, kablówka czy 5G

Rodzaj łącza ma większy wpływ na granie niż liczba megabitów w umowie.

Światłowód (FTTH) daje zwykle najniższe i najbardziej stabilne opóźnienia, a wysoki upload przydaje się przy streamowaniu i wysyłaniu nagrań. Sieci kablowe (HFC) też radzą sobie dobrze, choć upload bywa w nich wyraźnie niższy niż download, a w godzinach szczytu sieć dzielona przez wielu sąsiadów potrafi się dławić. Internet mobilny 5G i LTE coraz częściej daje imponujące prędkości, ale ping i jego stabilność zależą od odległości od nadajnika, pogody i liczby osób w komórce — w grach rankingowych to loteria.

Jest jeszcze kwestia, o której rzadko się mówi: publiczny adres IP. W wielu sieciach, zwłaszcza komórkowych, użytkownicy dzielą jeden adres przez mechanizm CGNAT. Konsola pokazuje wtedy „ścisły” typ NAT, trudniej o hostowanie meczu i bywają problemy z czatem głosowym. Przy zamawianiu łącza warto zapytać, czy publiczny adres IP jest w cenie, czy za dopłatą.

Granie w chmurze: tu przepustowość wraca do gry

W chmurze sytuacja się odwraca — tu obraz z serwera płynie do nas jak film, więc megabity znów się liczą. NVIDIA podaje dla GeForce NOW w najwyższym pakiecie co najmniej 45 Mb/s przy obrazie 4K w 120 klatkach i 35 Mb/s przy 1440p w 120 klatkach. Za minimum uznaje opóźnienie poniżej 80 ms od centrum danych, a zaleca poniżej 40 ms. Microsoft dla Xbox Cloud Gaming na konsolach i komputerach rekomenduje około 20 Mb/s. Obie firmy zgodnie radzą jedno: kabel Ethernet albo Wi‑Fi w paśmie 5 GHz zamiast zatłoczonego 2,4 GHz.

Streamujesz? Patrz na upload

Transmisja na Twitchu w 1080p i 60 klatkach to zwykle około 6000 kb/s obrazu. Żeby stream nie gubił klatek, łącze powinno utrzymywać upload z zapasem — w praktyce rzędu 10 Mb/s, stabilnie, także wieczorem. Na wielu ofertach kablowych i komórkowych upload jest kilka razy niższy niż download, więc ten parametr warto sprawdzić przed podpisaniem umowy, a nie po pierwszym zaciętym streamie.

Kabel czy Wi‑Fi

Najtańsza poprawa pingu to kabel. Wi‑Fi dokłada opóźnienie i — co gorsze — jego skoki, szczególnie gdy w okolicy działa kilkanaście sieci sąsiadów. Jeśli kabel do pokoju nie wchodzi w grę, zostaje pasmo 5 GHz, router blisko komputera albo system mesh z przewodowym połączeniem między punktami. W routerach z funkcją SQM lub QoS można też ograniczyć bufferbloat, ustawiając limit nieco poniżej maksymalnej prędkości łącza.

Gdzie w Polsce jest światłowód

Z danych zasięgowych operatorów zebranych przez porównywarkę DostawcyInternetu.pl wynika, że światłowód jest dostępny pod około 4,44 mln z 8,98 mln adresów budynków w Polsce — czyli mniej więcej pod co drugim. Różnice są duże: w miejscowościach liczących ponad 20 tys. budynków to 62% adresów, a w tych poniżej tysiąca budynków — 44%.

Ciekawsze jest jednak to, co dzieje się tam, gdzie światłowód już jest: w ponad połowie takich budynków można wybierać spośród pięciu lub więcej dostawców. Ta sama sieć bywa sprzedawana przez kilku operatorów, więc o wyborze decydują szczegóły — publiczne IP, router, warunki umowy. Zanim zmienisz pakiet, sprawdź, jaki internet dla graczy dociera pod Twój adres i czym różnią się oferty na tej samej infrastrukturze.

Szybka lista przed zmianą łącza

1. Zmierz ping i jitter wieczorem, w godzinach, w których grasz — nie rano.
2. Sprawdź upload, jeśli streamujesz albo wysyłasz nagrania.
3. Zapytaj o publiczny adres IP i typ NAT.
4. Podłącz komputer lub konsolę kablem, a router ustaw tak, by nie dławił się przy pobieraniu.
5. Wybieraj technologię (światłowód, kablówka, 5G), a dopiero potem prędkość z cennika.