Silent Hill 2 kończy 25 lat, a Company of Heroes 20! Ale nie tylko te gry obchodzą okrągłe urodziny we wrześniu 2026

45 lat

📅 Galaga. Klasyczny fixed shooter, sequel Galaxian; jeden z najbardziej popularnych i wpływowych tytułów złotej ery gier na automaty (potem przeniesiony na masę innych platform), znany z innowacyjnych mechanik rozgrywki. Ulubiony (w wersji na Amigę) shooter mojej żony. Więcej o tej produkcji będzie w najnowszym CD-Action Retro.

📅 Wizardry: Proving Grounds of the Mad Overlord (Apple II). Pierwsza część serii Wizardry i jeden z fundamentów komputerowych erpegów – Wikipedia określa ten tytuł jako jedno z pierwszych RPG w stylu Dungeons & Dragons oraz pierwsze tego typu z kolorową grafiką.

📅 Castle Wolfenstein. Skradankowa gra akcji na Apple’a II. W fabule – pewnie nie zgadniecie – infiltrujemy nazistowską twierdzę, w tym przebierając się w niemiecki mundur i unikając strażników. To szczególnie ważna pozycja jako bezpośredni przodek późniejszych gier skradankowych oraz marki Wolfenstein.

40 lat

📅 Castlevania. Produkcja, która zainicjowała kultową serię i spopularyzowała nieliniową eksplorację świata oraz wraz z Metroidem zapoczątkowała nowy gatunek gier, zwanych metroidvaniami.

📅 Out Run. Tytuł na automaty, który zrewolucjonizował wyścigówki dzięki płynnemu skalowaniu sprite’ów, widokowi zza samochodu i mocnemu naciskowi na styl jazdy zamiast na czystą rywalizację.

35 lat

📅 Road Rash. Wyścigi motocyklowe połączone z walką na drodze, wydane pierwotnie na Segę Genesis/Mega Drive.

📅 Starblade. Arcade’owy rail shooter Namco, wyróżniający się bardzo zaawansowaną, jak na tę epokę, trójwymiarową oprawą. Wikipedia wskazuje go jako przykład jednego z najwcześniejszych zastosowań grafiki 3D generowanej w grach w czasie rzeczywistym.

30 lat

📅 Crash Bandicoot. Przełomowy platformer 3D, który stał się flagowym tytułem PlayStation i zapoczątkował jedną z najpopularniejszych serii lat 90.

📅 The Elder Scrolls II: Daggerfall. Ogromny open world action RPG, który znacznie rozwinął serię Elder Scrolls. Oferował wielki, proceduralnie generowany świat i niespotykaną wtedy swobodę eksploracji.

📅 Pilotwings 64 (premiera amerykańska). Symulator lotu będący jednym z tytułów startowych N64; demonstrował możliwości 3D konsoli i kontynuował serię Pilotwings.

📅 Super Mario 64 (premiera amerykańska). Rewolucyjna platformówka 3D, która zdefiniowała standardy sterowania i projektowania przestrzennego dla całej branży w erze trójwymiaru; jest też najlepiej sprzedającą się grą na Nintendo 64.

📅 Broken Sword: The Shadow of the Templars. Klasyczna przygodówka point-and-click, która zdobyła uznanie krytyków, sprzedała się w liczbie ok. miliona egzemplarzy i stała jednym z najbardziej znanych europejskich przedstawicieli gatunku.

📅 Virtua Fighter 3. Trzecia część pionierskiej serii bijatyk 3D Segi na automaty.

25 lat

📅 Shenmue II. Gra akcji/przygodowa; była jednym z najbardziej ambitnych pod względem technicznym i produkcyjnym projektów ery Dreamcasta.

📅 Silent Hill 2. Jeden z najważniejszych survival horrorów w historii, ceniony za psychologiczną narrację, symbolikę i atmosferę, który rozwinął serię Silent Hill w kierunku znacznie bardziej dojrzałej opowieści.

📅 Ico. Minimalistyczna pozycja, która wywarła duży wpływ na projektowanie narracji, atmosfery i relacji między postaciami. Mimo słabej sprzedaży stała się kultową klasyką i była wielokrotnie wskazywana jako jedna z najwybitniejszych produkcji swojej epoki. Cechowała się unikalną narracją środowiskową i wpłynęła na postrzeganie gier wideo jako formy sztuki.

20 lat

📅 Company of Heroes. Uznana strategia czasu rzeczywistego (RTS) osadzona w realiach drugiej wojny światowej; wyróżniała się za sprawą zaawansowanej fizyki, zniszczalnego otoczenia i taktyki opartej na osłonach.

📅 Ōkami. Artystyczna przygodowa gra akcji na PS2; dziś uznawana za jedną z najwybitniejszych oraz ważny przykład wirtualnej rozrywki jako formy sztuki. Ale w 2006 sprzedawała się marnie…

📅 Yakuza (premiera międzynarodowa). Gra akcji, w której wcielamy się w byłego yakuzę próbującego zerwać z dawnym życiem, ale wciągniętego w brutalne konflikty tokijskiego półświatka. Pierwsza gra na PS2, której sprzedaż wyniosła ponad milion egzemplarzy.

📅 A jako bonus – premiera Robloxa. To platforma do gier, na której użytkownicy tworzą oraz udostępniają własne produkcje. Jest znacząca jako jeden z największych ekosystemów treści przygotowywanych przez społeczność.

15 lat

📅 Te gry omówiłem w we wrześniowym RetroKalendarium. Gdyby ktoś przegapił – jest tutaj.

A jak się wam nie chce zaglądać, tylko przypomnę, że premiery miały wtedy: Dead Island, Dark Souls, Gears of War 3, Fifa 12, The Binding of Isaac.